logo

Blog: Joodse juf voor de klas

12-01-2012 13:29

Via EAJG werd ik gevraagd om een gastles te geven op een middelbare school in Amsterdam Oost. Ik vind het altijd erg leuk om in gesprek te gaan met jongeren over Israël. Ze zijn onbevangen en eerlijk. Maar ook nog echt zoekend en leergierig. Volwassenen die ik over dit onderwerp spreek denken vaak veel meer zwart-wit. Je bent pro- of anti-, joods of niet-joods en je hebt geen idee hoe het zit of je hebt volkomen gelijk.

Het moment dat ik de klas binnenkom, hoor ik leerlingen tegen elkaar praten: “Kijk dan, echt wel”. “Echt niet”, zegt een ander. “Jawel man, ik zei toch!” En dan durft één van hen het hardop te vragen: “Ben jij een jood?”

Ik stel een vraag terug: “Wat denk je?”. “Ja”, is het antwoord. “Waarom denk je dat?” vraag ik de jongen. “Zo zie je eruit. En de meester zei het.” Ik heb nog nooit gehoord dat ik er joods uit zie, maar realiseer me dat dit misschien ook voor het eerst is dat ze een jood in het echt zien. En dan blijk ik er gewoon uit te zien en gewoon een mens te zijn.

De andere kant van hetzelfde beeld

Tijdens de les komen er beelden die de leerlingen hebben ter sprake die ik graag met ze bespreek. “Juf, joden zijn toch de baas van Coca Cola in de wereld?” Interessant. “Waarom denk je dat?” “Gewoon. Dat heb ik gehoord, omdat ze toch zoveel geld hebben.”

Samen kijken we op Wikipedia. De naam van de oprichter van Coca Cola is John Pemberton. Geen joodse naam. De Turkse Muhtar Kent is de huidige baas van Coca Cola. Geen joodse baas. Geen grond voor dit beeld. Altijd onderzoeken of je beeld klopt.

In een klas waarin ook leerlingen van Marokkaanse achtergrond zitten, vind ik het ook altijd goed om te noemen dat de Marokkaanse sultan tijdens de Tweede Wereldoorlog de joodse inwoners heeft beschermd. Alle inwoners waren ‘zijn kinderen’ en daarom zijn er vanuit Marokko geen joden naar de concentratiekampen gestuurd. Joden en Marokkanen waren voor hem gelijk; inwoner van zijn land, mens. Dat wil ik de leerlingen meegeven. Een beeld heeft verschillende kanten. Ik ben jood. Maar bleek ook best aardig te zijn. Niet rijk te zijn. Ook boos op Israël te zijn. En niet van Coca Cola te houden.

Savitri Groag is 31 jaar, woont en werkt in Amsterdam