logo

Blog: Rabin versus Netanyahu

29-10-2015 17:46

Waar Rabin de hand reikte, vergelijkt Netanyahu met Hitler

Op 26 oktober was het, volgens de Joodse jaartelling, al weer twintig jaar geleden dat toenmalig premier van Israël Yitzhak Rabin is doodgeschoten door de extreemrechtse rechtenstudent Yigal Amir. Reden voor Israël om hier bij stil te staan. Achterliggende context bij de moord was het zogeheten Oslo-akkoord dat er op toezag dat de Israëliërs de controle over enkele delen van de bezette Westbank overdroegen aan de kersvers gevormde Palestijnse Autoriteit. De liquidatie tijdens een vredesdemonstratie op een plein in Tel Aviv dat nu zijn naam draagt, werd vooraf gegaan door een periode van hardnekkige demonisering. Regelmatig waren er afbeeldingen te zien op flyers en posters waarop Rabin stond afgebeeld als Adolf Hitler in een SS-uniform. De weduwe van Rabin heeft de huidige premier Netanyahu altijd verantwoordelijk gehouden voor het mede creëren van de giftige sfeer die er heerste.

Beschuldigingen die vanuit diverse kanten terugkwamen deze week. Oppositieleider Isaac Herzog verweet Netanyahu te hebben gezwegen toen Rabin voor verrader werd uitgemaakt. Burgemeester en vriend van Rabin, Adi Eldar, stelt dat de partners van zijn moordenaar nu het land regeren. Hiermee bedoelde hij dat de hetze tegen Rabin voornamelijk uit de militant rechtse sfeer kwam en uit de uiterst rechtse partijen en politici die nu de regering vormen. Was Netanyahu in 1995 nog een hardliner, twintig jaar later is hij van alle kanten rechts ingehaald.

In 1993 tekende Rabin de Oslo-akkoorden. Deze periode werd vooraf gegaan door een jarenlange onrust die wel wordt aangeduid als de eerste intifada. Benjamin Netanyahu vergelijkt de huidige onrusten met die van toen. In tegenstelling tot Rabin, die de Palestijnen de hand reikte, koos Netanyahu ervoor om de Palestijnen de schuld van de nazi-holocaust in de schoenen te schuiven. Hij deed dit in een speech die hij gaf, terwijl hij uitgerekend in Duitsland op bezoek was. Dit als reactie op de veel gehoorde stelling, van onder meer de Amerikaanse Secretary of State John Kerry, dat de huidige onrust het gevolg is van de bezetting en het nederzettingenbeleid. Waar Rabin overduidelijk waarde hechtte aan het internationale aanzien van Israël, lijkt Netanyahu er een sport van te maken om zoveel mogelijk wereldleiders tegen de schenen te stoten, hiermee steeds meer Israël in een internationaal isolement drijvend. Zijn pogingen om de onderhandelingen tussen Iran en de Verenigde Staten te frustreren staan hierbij nog vers in het geheugen.

Nou is er ook veel kritiek op het beeld van Rabin als vredesduif en zijn bereidheid om de noodzakelijke stappen te nemen om tot een definitief akkoord te komen. Wat de oud-premier kenmerkte was het realisme om in te zien dat er iets moest gebeuren om de onrusten op straat niet te laten voortduren en dat er enige vorm van territoriale concessies nodig was. Concessies waar de huidige premier niet toe bereid is, liet hij weten. In een parlementaire commissievergadering liet hij weten dat Israël voor altijd zal leven met het zwaard en dat hij geen territoriale concessies zal doen. Het aloude cliché dat er geen partner voor vrede zou zijn haalde hij ook weer eens uit de kast. Zonder bereidheid om land op te geven, over wat voor vrede hebben we het dan?

Ironisch genoeg was de president van de Palestijnse autoriteit, Mahmoud Abbas, ten tijde van het premierschap van Rabin, in tegenstelling tot Netanyahu, wel voorstander van de Oslo-akkoorden. Sterker nog: hij was een van de medeondertekenaars van de akkoorden. Vraag is alleen nu: wat voor reden hebben de Palestijnen nog om vandaag de dag aan de onderhandelingstafel te verschijnen nu over de tweestatenoplossing zo overduidelijk niet te spreken valt?

Simcha de Vries is vrijwilliger bij Een Ander Joods Geluid.